
۳ محصول از ساعت گیربکس (Valve Body) و زیرشاخههای آن
ساعت گیربکس (Valve Body) از قطعات کلیدی گیربکس اتوماتیک محسوب میشود و کیفیت آن مستقیماً روی عمر و عملکرد گیربکس تاثیر میگذارد. گیربکس مال انواع ساعت گیربکس (Valve Body) اصلی، اصلیگرید و چینی را برای برندهای پرکاربرد بازار ایران تامین میکند. در حال حاضر ۳ محصول در دسته ساعت گیربکس (Valve Body) و زیرشاخههای آن موجود است.
شش SKU ساعت گیربکس برای شش گیربکس رایج پژو، چری، MG، MVM، جیلی و جک، با شماره فنی OEM و گارانتی نشتی
ساعت گیربکس یا Valve Body قلب هیدرولیکی گیربکس اتوماتیک است که فشار خط روغن را با کانالهای میلیمتری و شیربرقیهای روی بدنه آلومینیومی به سمت کلاچها، پولیها و تورک کانورتر هدایت میکند. در گیربکس مال، شش SKU برای شش پلتفرم رایج بازار ایران عرضه میشود از AL4 پژو ۲۰۶ تا DCT جک S5.
آخرین بازبینی فنی: ۱۴۰۵/۰۲/۳۰
ساعت گیربکس مهرهای است که در عیبیابی گیربکس اتوماتیک معمولاً دیر تشخیص داده میشود. بسیاری از مکانیکها ابتدا کلاچ یا تورک کانورتر را متهم میکنند، در حالی که در گیربکس AL4 پژو ۲۰۶ اتومات و گیربکس CVT-019 تیگو ۵، حدود ۴۸ درصد خرابیهای هیدرولیکی به ساییدگی bore یا گیر کردن spool valve داخل ساعت گیربکس بازمیگردد. در نمونههای شدیدتر، spool در bore فلزی میسابد و فشار خط را ۳۰ درصد افت میدهد، یعنی همان حالت لغزش کلاچ و چشمک Sport که راننده آن را با خرابی کل گیربکس اشتباه میگیرد.
در این صفحه با تفکیک ساعت گیربکس از شیربرقی تک، نقشه گیربکسهای ما به SKUهای ساعت موجود، فهرست علائم خرابی همراه کدهای DTC، و راهنمای انتخاب گرید کیفیت میخواهیم تصمیم خرید را برای شما بدون ابهام کنیم. هر آنچه میخوانید بر اساس داده فنی Sonnax، ATSG و تجربه تعمیرگاهی روی بیش از ۱۲۰۰ گیربکس بازسازیشده در شبکه گیربکس مال است.
ساعت گیربکس یا Valve Body یک بلوک آلومینیومی با دهها کانال هیدرولیکی است که مغز اجرایی فرمانهای TCM را به فشار روغن تبدیل میکند. شیربرقیهای سوار روی این بدنه با دستور PWM فشار خط را در دامنه ۲ تا ۱۵ bar تنظیم میکنند و مسیر روغن را به سمت کلاچ یا پولی هدف باز میکنند.
ساختار ساعت گیربکس از سه لایه تشکیل میشود. لایه بالایی پلیت شیربرقی است که چهار تا هفت سولنوئید روی آن نصب میشود و هر یک با کانکتور اختصاصی به TCM وصل است. لایه میانی separator plate فولادی است که با سوراخهای کالیبرهشده، فشار را بین کانالهای بالا و پایین تقسیم میکند. لایه پایینی، بدنه اصلی هیدرولیکی است که spool valveها و فنرها و check ballها در bore فلزی آن جا گرفتهاند.
وقتی راننده دنده D را انتخاب میکند، TCM سیگنال PWM به شیربرقی Shift A میفرستد. شیربرقی فشار pilot را آزاد میکند، pilot روی pin انتهای spool فشار وارد میآورد، spool حرکت میکند و کانال روغن کلاچ یک را باز میکند. این کل فرآیند زیر ۲۰۰ میلیثانیه طول میکشد و دقت میکرونی bore و تلرانس فنر تعیین میکند که تعویض دنده نرم باشد یا با تق محسوس. در گیربکس DCT-DTF630 جک S5، این چرخه برای هر تعویض دنده دو شیربرقی مجزا دارد، چون دو کلاچ مرطوب باید همزمان مدیریت شوند.
تصویر سمت راست برش هیدرولیکی یک ساعت گیربکس مدرن را نشان میدهد. شیربرقیها (نقاط مسی) همگی روی پلیت بالا سوار میشوند و spool valveهای داخل bore با فشار pilot حرکت میکنند. کوچکترین خرابی سطح bore (ساییدگی ۰.۰۲ میلیمتری) باعث نشتی داخلی و افت فشار میشود. به همین دلیل Sonnax کیتهای oversize valve مانند 33741F-03K را برای ترمیم bore ساییدهشده تولید میکند، اما برای نمونههای فرسودهتر تعویض کامل ساعت اقتصادیتر است.

داخل هر ساعت گیربکس مدرن چهار گروه قطعه قرار دارد. شیربرقیهای PWM روی پلیت بالایی، spool valveهای فولادی داخل سوراخهای دقیق بدنه، check ballهای فولادی برای جلوگیری از برگشت روغن و یک separator plate برای جداسازی کانالها. اوورهیت و آلودگی روغن، spool را در bore میساید و عامل اصلی خرابی است.
| گروه قطعه | نقش | حالت خرابی شایع | روش تشخیص |
|---|---|---|---|
| شیربرقی PWM (EPC، Shift، TCC، LSF) | تبدیل سیگنال TCM به حرکت spool | سوختن coil، گیر spool، آلودگی فیلتر | اهمتری coil ۵-۱۸ Ω، اسکن DTC |
| Spool valve و bore | جابهجایی کانال فشار به مسیر کلاچ | ساییدگی bore (bore wear) و gap نشتی | تست فشار خط، oversize valve kit |
| Check ball و spring | جلوگیری از برگشت روغن، تثبیت فشار | گیر کردن یا خمیدگی فنر | بازرسی چشمی هنگام باز کردن |
| Separator plate | جداسازی کانالهای لایههای بدنه | پیچش پلیت، خرابی orifice، نشتی متقاطع | تست فشار + بازرسی plate flatness |
{
"failure_share": { "bore_wear": "48%", "solenoid": "32%", "check_ball": "12%", "separator_plate": "8%" },
"line_pressure_spec": { "AL4_idle_bar": 4.2, "AL4_wot_bar": 14.8, "CVT019_idle_bar": 4.5, "CVT019_wot_bar": 5.5, "JF015E_max_MPa": 1.0 },
"oversize_kit_examples": ["Sonnax 33741F-03K (JF015E)", "Sonnax 76948-21K (AL4 PR valve)"]
}گیربکس مال ساعت گیربکس برای شش پلتفرم رایج اتوماتیک پرفروش بازار ایران عرضه میکند. این شش پلتفرم پوششدهنده بیش از ۷۵ درصد خودروهای اتوماتیک پرتیراژ از سال ۱۳۸۵ تا ۱۴۰۴ هستند، از پژو ۲۰۶ اتومات و ال۹۰ تا MG X55، تیگو ۵، X22 پرو، جیلی امگرند و جک S5.
| گیربکس | خودروهای سازگار | SKU گیربکس مال | نمونه OEM PN مرجع |
|---|---|---|---|
| AT-AL4 | پژو ۲۰۶، ۲۰۷، ال۹۰، مگان، داستر، ساندرو، سیتروئن C5 | atal4-vb | 2570E2 / 2570E3 |
| CVT-018 | MVM X22 پرو | cvt018-vb | CVT018-VB-OEM |
| CVT-019 | چری تیگو ۵، آریزو ۵، تیگو ۷ پرو | cvt019-vb | CVT019-VB-AA |
| CVT-025 | MG X55، MG GT | cvt025-vb | CVT025-VB-MG |
| CVT-Punch (VT2) | جیلی امگرند، EC7 اتومات | vt2-vb | VT2-VB-PUNCH |
| DCT-DTF630 | جک S5، جک S3 | dtf630-vb | DTF630-VB-OEM |
Valve Body کامل با شیربرقی برای پژو ۲۰۶، ۲۰۷، ال۹۰، مگان و داستر، تست فشار خط [مشاهده محصول](/products/atal4-vb)
Valve Body چری CVT019 با شیربرقی PWM و گارانتی نشتی ۹۰ روزه برای [تیگو ۵ و خودروهای سازگار](/products/cvt019-vb)
Valve Body MVM CVT018 با کالیبراسیون مخصوص پلتفرم X22 [مشاهده محصول](/products/cvt018-vb)
Valve Body MG با شیربرقی EPC و Shift سوار، تست فشار قبل از ارسال [مشاهده محصول](/products/cvt025-vb)
Valve Body پلتفرم VT2 برای جیلی امگرند و EC7 اتومات [مشاهده محصول](/products/vt2-vb)
Valve Body دوالکلاچ DCT جک S5 با شیربرقی LSF و variant B [مشاهده محصول](/products/dtf630-vb)
علائم خرابی ساعت گیربکس شامل لرزش در تعویض دنده، تأخیر در حرکت D یا R، قفلشدن گیربکس در دنده ۳ بهحالت limp-home، روشنشدن چراغ چک، چشمکزدن چراغ Sport یا Snow در AL4 و کدهای DTC از خانواده P0705 تا P0989 است. تشخیص قطعی فقط با اسکن DTC و تست فشار خط ممکن است.
سیگنال limp-home در پژو ۲۰۶ اتومات و ال۹۰، گیربکس روی دنده ۳ ثابت میماند تا از آسیب کلاچ جلوگیری شود
وقفه ۲ تا ۴ ثانیهای هنگام تعویض از Drive به Reverse، معمولاً نشانه bore wear و نشتی داخلی
TCM افت فشار خط را تشخیص میدهد، با اسکنر ELM327 یا Launch X431 قابل خواندن
فشار EPC ناکافی، کلاچ کامل قفل نمیشود، دور موتور بالا، سرعت پایین، مصرف سوخت زیاد
در CVT019 و CVT025، نسبت پولی پرشی تنظیم میشود بهجای پیوسته، نشانه گیر spool ratio control
نشتی روغن سرخ از محل بستن valve body به carter، نشانه پیچش separator plate یا O-ring فرسوده
| کد DTC | شرح فنی | بخش مشکوک در ساعت گیربکس |
|---|---|---|
| P0705 | Transmission Range Sensor Circuit Malfunction | سوئیچ تشخیص دنده روی valve body |
| P0715 | Input/Turbine Speed Sensor Malfunction | سنسور دور ورودی، اتصال به valve body |
| P0730 | Incorrect Gear Ratio | spool یا shift solenoid |
| P0741 | TCC Solenoid - Stuck Off | شیربرقی Lock-up روی valve body |
| P0746 | EPC Solenoid A - Stuck Off | شیربرقی EPC، bore ساییده |
| P0751 | Shift Solenoid A - Stuck Off | Shift Solenoid A یا spool A |
| P0776 | Pressure Control Solenoid B - Stuck Off | Pressure Control B یا spool B |
| P0829 | 5-6 Shift Fault | Shift Solenoid نسل ۵ به ۶ در گیربکسهای ۶ سرعته |
| P0868 | Transmission Fluid Pressure - Low | LSF Solenoid یا regulator valve |
| P0989 | TFP Sensor Circuit Performance | سنسور TFP روی valve body |
تفاوت اصلی ساعت گیربکس اصل با آفترمارکت در تلرانس bore سوراخ spool valve، کیفیت شیربرقیهای روی پلیت و دوام separator plate است. ساعت اصل AL4 با شماره OEM 2570E2 حدود ۱۲۰ هزار کیلومتر عمر میکند، آفترمارکت ترکیهای ۷۰ هزار، و چینی generic معمولاً زیر ۳۰ هزار کیلومتر.
| معیار | ORIGINAL (OEM) | AFTERMARKET | CHINA GENERIC |
|---|---|---|---|
| نمونه برند سازنده | PSA Mopar، Bosch، Borg-Warner، Chery OEM | Pangolin، Cobra، Sonnax-rebuilt | تولید چین generic بدون برند |
| تلرانس bore (spool fit) | ±0.005 mm | ±0.02 mm | ±0.08 mm |
| نوع شیربرقی همراه | OEM PWM linear | آفترمارکت ایلوال یا Pierburg | چینی generic بدون کالیبراسیون |
| تست فشار قبل از ارسال | دارد، با گزارش | گاهی دارد، گاهی ندارد | ندارد |
| عمر متوسط | 120,000 km | 70,000 km | 30,000 km |
| گارانتی نشتی و فشار | ۱۲ ماه | ۶ ماه | بدون گارانتی |
Bore wear is the most common failure mode in aged valve bodies. As the aluminum bore wears, the steel spool valve no longer seals against it and cross-leakage between channels causes line-pressure loss, harsh shifts, and code P0746 - oversized valve kits restore the original spool-to-bore clearance. ترجمه: ساییدگی bore شایعترین حالت خرابی در ساعت گیربکسهای فرسوده است. وقتی bore آلومینیومی ساییده میشود، spool valve فولادی دیگر آببندی نمیکند و نشتی متقاطع بین کانالها باعث افت فشار خط، تعویض دنده زمخت و کد P0746 میشود؛ کیتهای valve با سایز بزرگتر، clearance اولیه spool به bore را بازمیگردانند.
انتخاب ساعت گیربکس درست به سه فاکتور بستگی دارد: مدل دقیق گیربکس روی پلاک آلومینیومی، شماره OEM روی بدنه ساعت قدیمی و گرید کیفیت متناسب با کارکرد خودرو. ارسال VIN خودرو همراه عکس از پلاک گیربکس قبل از سفارش، از ۹۰ درصد اشتباهات سازگاری جلوگیری میکند.
کدهای خانواده P0705 تا P0989 را با ELM327 یا Launch بخوانید، اولویت با کد active نه pending
فشار idle باید بالای ۴ bar در AL4 و CVT019 باشد، افت زیر ۳ bar نشانه قطعی bore wear در ساعت گیربکس
گشتاور بستن پیچهای valve body به carter حداکثر ۱۰ نیوتنمتر، با ترتیب ضربدری از مرکز به اطراف
adaptive values را با اسکنر صفر کنید، در رانندگی مخلوط شهری و آزادراهی یادگیری جدید کامل میشود
